UTRECHT - Op donderdag 11 mei vond de bijeenkomst ‘energietransitie’ plaats, georganiseerd door de PvdA.  Hier werden innovatieve energieprojecten besproken. Verschillende deskundigen op het gebied van duurzaamheid namen het woord tijdens de presentatie. Zo ook Jeroen Niemans, programmamanager bij de kennisorganisatie Ruimtevolk. “Duurzame energie wekt vaak in eerste instantie veel weerstand op.” 

Ruimtevolk is een kennisorganisatie voor stedelijke en ruimtelijke ontwikkeling. Dit houdt in dat zij zich als lokale ondersteunende factor bezig houden met trends en ontwikkelingen op het gebied van energie opwekking. ”Hierbij werken we met verschillende vernieuwende thema’s waaronder energietransitie. Een groot thema, dat het landschap drastisch zal veranderen in tien jaar”.

Ruimtevolk is tien jaar geleden opgericht als een online platform/ magazine, omdat we een online plek wilden creëren waar we kennis konden uitwisselen over ruimtelijke ontwikkeling. Inmiddels uitgegroeid tot een bedrijf met acht medewerkers. Op dit digitale platform publiceren wij artikelen over projecten die wij zelf organiseren over duurzame ontwikkeling. Deze artikelen hebben uiteenlopende onderwerpen van stedelijke/ruimtelijke ontwikkeling tot innovatieve/vernieuwende energieprojecten.

Energietransitie

Energietransitie gaat over alles wat komt kijken bij de transitie van fossiele naar hernieuwbare brandstoffen. Deze hernieuwbare brandstoffen worden ook wel biobrandstof genoemd, een verzamelnaam voor brandstoffen die zijn gemaakt in de biomassa. Deze brandstoffen worden gemaakt uit plantaardig materiaal of afval zoals palmolie, koolzaad, suikerriet, maïs en graan. Dit materiaal komt vaak uit tropische landen. Het is ook mogelijk biobrandstoffen te maken uit afval. Bijvoorbeeld uit afval van veevoer, afgedankt frituurvet, houtsnippers of algen.

“Het lastige aan energietransitie is de hoeveelheid ruimte die het nodig heeft, een windmolenpark neemt veel meer ruimte in dan een fabriek die energie opwekt. Maar het gaat ook over energiebesparing, want wat niet wordt verbruikt hoef ook niet opgewekt. Het is heel breed en dat maakt het zo ingewikkeld. Er zullen daarom ook binnenkort grote veranderingen gaan plaats vinden. Vooral bij mensen thuis waar hun verwarmingssysteem zal overgaan van aardgas naar fossiele brandstoffen. Daarnaast kun je met kleine dingen als een gordijn sluiten al een groot verschil maken”.

Jeroen energiezuinig?

Jazeker, maar geen grote bezuiniger. ” Ik doe aan kleine besparingen als de verwarming lager zetten, etc. Ik woon in Utrecht West waar laatst een actie was van de gemeente om te kijken hoe energiezuinig jou huis is. Hier kwam uit dat ik al genoeg energiezuinig bezig was. Daarnaast haal ik mijn directe energie van een eigen gekochte windmachine in Zeewolde, dat scheelt ook super veel”.

Succesvolle energieprojecten

Een huidig project waarbij we redelijk direct betrokken zijn is het project lokale energiestrategieën van de Rijksoverheid. “Een voorbeeld van een lokale energiestrategie is bijvoorbeeld de plaatsing van een windmolenpark door een gemeente. Wij komen dan om de hoek kijken en helpen de gemeente met de communicatie naar de inwoners van het dorp. We zijn nu bezig met een project in Alphen aan de Rijn, daar worden 1700 windmolens geplaatst. Wij helpen in opdracht van de gemeente met de begeleiding van bewoners. Niemand wordt namelijk enthousiast van windmolens in de achtertuin. Dit doen we door bewustwording te creëren en met bewoners in gesprek te gaan.”

Weerstand van burgers?

”We plaatsen zelf geen windmolens, maar kijken mee met de processen. We zien dat weerstand vooral voortkomt uit het feit dat burgers niet gehoord worden. Het plan zijn ze in eerste plaats niet tegen. Daar is nog veel te winnen dus. Dat we burgers informeren en meer betrekken bij de besluitvorming. Er is inmiddels een negatief beeld ontstaan van windmolens hebben in de buurt. Dat is jammer want er zijn al veel succesvolle projecten waarbij de burger eerst tegen was. Nu zeggen zij we zijn toch wel een beetje trots op ons windmolenpark. Dat moeten we hebben mensen die zeggen het valt toch uiteindelijk wel mee”.

Van weerstand naar voordelen?

Ja precies en dat is niet iets specifieks voor dit, dat speelt overal. Onbekend maakt onbemind.”Uit onderzoeken bleek ook dat voor succesvolle energie projecten een bekende uit de buurt nodig is. Veel gemeentes kozen daarom voor de aanstelling van een buurt ambassadeur. Gewoon een buurman of buurvrouw die jou komt vertellen wat energiebezuiniging voor hem/ haar heeft gedaan. Niet een onbekende die zijn verhaal komt opdringen.”

Energieprojecten belangrijk

”Kijk klimaatverandering is gewoon een feit. Dus dat er iets gedaan moet worden is wat mij betreft noodzakelijk. Daar hebben we ook akkoorden over gesloten internationaal. Het Parijs klimaatakkoord van 2015 verplicht Nederland te doen aan energiebesparing.” In dit akkoord zijn afspraken gemaakt rondom uitstoot van Co2 en energieopwekking. ”Windmolens is daarvoor een makkelijke keuze, maar een heel land vol zetten met windmolens willen we niet. Dan moeten we opzoek naar andere opties, zoals groene daken of zonnepanelen.”